
Wrange nasmaak dreigt door blinde 5G-veiling
De overheid overweegt de 3,5 Gigahertz 5G-frequentie volgend jaar gedeeltelijk ‘blind’ te veilen. Ze hopen dat hiermee hogere opbrengsten naar de schatkist vloeien. Hoge kosten voor de frequenties betekenen echter minder ruimte voor noodzakelijke netwerk investeringen. Dat kan de groei van de Nederlandse economie en de circulaire transitie belemmeren.
Insight
Eigenaren van mobiele netwerken maken zich zorgen dat het nieuwe veilingmodel resulteert in torenhoge vergunningskosten die ten koste gaan van investeringen in het netwerk. Bij een veiling van lagere 5G-frequenties vorig jaar waren de biedingen voor alle deelnemers inzichtelijk en haalden de drie hoogste bieders uiteindelijk ieder dezelfde hoeveelheid bandbreedte binnen tegen dezelfde prijs. Bij de komende blinde veiling worden drie bandbreedtes verdeeld zonder dat de kandidaten inzicht in elkaars biedingen hebben. Dat zou naar theorie hogere opbrengsten opleveren omdat bieders aangespoord worden meteen hun beste bod te doen. Zo pleitten netwerkeigenaren recent bij de Tweede Kamer voor een investeringsvriendelijk veilingmodel. Ze betogen dat oplopende vergunningskosten uiteindelijk hogere economische en maatschappelijke kosten tot gevolg hebben.
Aanvullende investeringen in netwerkinfrastructuur zijn cruciaal om de volledige potentie van 5G te benutten. De snelheid- en datacapaciteitstoename bij opwaardering naar het 5G-netwerk worden niet alleen bewerkstelligd door hogere frequenties en hardware aanpassingen, zoals bij vorige generatieopwaarderingen, maar ook door het vervangen van oude antennes door nieuwe ‘slimme’ antennes1. Deze ‘Multiple-Input Multiple-Output’-antennes kunnen apparaten actief volgen en een geïsoleerd signaal richten op toestellen die op dat moment data verwerken. Dit vermindert het energieverbruik en stroomlijnt de datatransmissie voor supersnel mobiel internet met veelzijdige en slimme toepassingen in de industrie.
Ervaring leert dat hogere kosten eenvoudig leiden tot hogere prijzen voor eindgebruikers, waardoor zij in hun technologische ontwikkeling worden geremd. De sectoren waarvoor die hogere veilingkosten het zwaarst wegen zijn de industrie en handel waar juist 5G tot grote systeemverbeteringen kan leiden.
Zo kan de ontwikkeling van ‘smart factories’ in de industrie veel baat hebben bij snelle netwerken. Hier maakt onder andere ‘machine-to-machine’-communicatie het mogelijk om gegevens ‘real time’ te verzamelen en te analyseren om productieprocessen te optimaliseren. Verder zou in de groot- en detailhandel storingsdiagnostiek continu en slim uitgevoerd kunnen worden, zodat minder vertraging wordt opgelopen in het achterhalen van storingsoorzaken in complexe sorteringsprocessen2. Minder vertraging, lager energieverbruik, hogere betrouwbaarheid en een groter bereik bij de inzet van 5G zijn de onmisbare kenmerken van de succesvolle productieprocessen van de toekomst.
Al deze ‘slimme’ mogelijkheden kunnen echter onvoldoende benut worden wanneer netwerkinvesteringen uitblijven. Dat raakt de Nederlandse concurrentiepositie, temeer omdat andere landen al actief met 5G bezig zijn. Een verouderde technologische infrastructuur laat op de lange termijn sporen na; essentiële infrastructuur legt namelijk de basis voor verdere technologische ontwikkeling. Een gebrekkig 5G-netwerk drukt eenvoudig de economische groei.
En laat industrie en handel nu juist de sectoren zijn die de grootste toegevoegde waarde in de Nederlandse economie hebben. Zo zijn industriële activiteiten goed voor maar liefst 22 procent van alle toegevoegde waarde en is de handel goed voor 12 procent3. Een feilloos 5G-netwerk is dus bepalend voor het toekomstige verdienvermogen van Nederland.
Naast economische schade heeft een gebrekkige infrastructuur ook maatschappelijke gevolgen. ‘Internet-of-things’-toepassingen zijn daarin leidend. Hiermee kunnen bijvoorbeeld voertuigen autonoom worden bestuurd, zodat files worden voorkomen, de CO2-uitstoot daalt en het aantal verkeersongelukken afneemt. Met internet-of-things kunnen eveneens ‘smart buildings’ worden gecreëerd die automatisch verwarming en verlichting aanpassen om energie te besparen. Bovendien maakt deze technologie ‘predictive maintenance’ van elektrische apparaten mogelijk, omdat deze dan zelf kunnen aangeven wanneer onderhoud nodig is; zo gaan bestaande systemen langer mee.
De economische en duurzame potentie van een optimaal functionerend 5G-netwerk is enorm. Met deze nieuwe generatie mobiele netwerken kan veel meer data worden verwerkt, kunnen hogere snelheden worden bereikt en meer apparaten tegelijk informatie uitwisselen vergeleken met 4G. Daarom is het onverstandig om bij de veilingen van deze netwerken niet primair voor hogere schatkistopbrengsten op de korte termijn te kiezen. Laat dit niet een geval van ‘penny wise, pound foolish’ zijn.
In Headlines & Insights geeft ABN AMRO duiding bij het nieuws.
Meer informatie
- Financieel dagblad, Mobiele operators vrezen te hoge prijzen nieuwe veiling 5G
- Kamalika Patra, ABN AMRO sectoranalist TMT & ZDV, kamalika.patra@nl.abnamro.com
- ABN AMRO-publicatie, 5G essentieel voor het verdienvermogen van Nederland
- ABN AMRO-publicatie, Hulp van 5G bij verhoging arbeidsproductiviteit
- ABN AMRO-publicatie, 5G kan telecomsector nieuwe rol geven